Ανθρωπιά………..

Η πρακτική φιλοσοφία μας είναι η ανθρωπιά.Ο αντικειμενικός στόχος της δράσης γενικά ταυτίζεται με το ότι οι άνθρωποι δεν υποφέρουν την αθλιότητα ,με το ότι τα ανθρώπινα πλάσματα πρέπει ν’ αναπτύσσονται .Η προστασία ,η διαφύλαξη της ελευθερίας ,μπορεί βέβαια να προκαλέσει την καταστολή ,την κατάπνιξη των εχθρών της ,αυτό όμως προκύπτει από την αντιφατική φύση της πραγματικότητας.Ακόμα και σ’ αυτή την περίπτωση μοναδικός οδηγός είναι ο ανθρωπιστικός σκοπός ,που δεν πρέπει να καταφαγώνεται από τα μέσα.Όσο κοινότοπο κι αν μοιάζει αυτό ,δεν γνωρίζουμε άλλα καλύτερα κριτήρια.Ο δυτικός κόσμος τ’ αμαύρωσε ,τα λέρωσε όταν επέμενε να προσφέρειτη φιλία του στο Χίτλερ,δίνοντάς του έτσι την ευκαιρία να βάλει χέρι στα υλικά συμφέροντά του.Ο δυτικός κόσμος δυσφημίζει τον εαυτό του κάθε φορά που χαμογελούν οι δολοφόνοι του Κρεμλίνου.Θα τα πήγαινε καλά μ’ αυτούς μόνο αν δεν ήταν τόσο απειλητική η στάση τους,Ο δυτικός κόσμος θα χαθεί επειδή θεωρεί πιο σημαντικά τα υλικά του συμφέροντα από την προστασία της ανθρωπότητας από τη μια ή απ´ο την άλλη πλευρά των συνόρων .Και για ν’ αποφευχθεί ο κίνδυνος της έπαρσης που μπορεί να κρύβεται στην κρίση του σχετικά με το πότε ή το πως να τραφεί,να εκπαιδευτεί ή να προστατευτεί η ανθρωπότητα ,δεν υπάρχει καλύτερη προσφυγή από την προσφυγή στην αλληλεγγύη με τον πόνο (Leiden),έναν πόνο που πρέπει να εξαλειφθεί.Το μεγαλύτερο κακό δεν είναι ο πόλεμος ,αλλά ο τρόμος μέσα στον πόλεμο και σε άλλες καταστάσεις ,όπως π.χ στο δεσποτισμό.Και μόνο αυτή η προσφυγή αποφασίζει αν είναι σωστό οι λαοί να ρίχνονται σ’ έναν πόλεμο για να εξαλείψουν την τυραννία που εξουσιάζει έναν άλλο λαό.Συνήθως όμως η τυραννία πέρνει τέλος όταν εξαλειφθεί η υλική ένδεια που την στηρίζει.Μακάρι να ‘ξερα μια καλύτερη λέξη από την ανθρωπιά ,αυτό το φτωχό επαρχιώτικο σλόγκαν κάθε μισοκαλλιεργημένου Ευρωπαίου.Δεν ξέρω όμως.

(Η γερμανική λέξη LEIDEN θα ‘ταν καλύτερα ν’ αποδοθεί ως «πάσχειν» ή «υποφέρειν» δηλαδή ως ουσιαστικοποιημένο απαρέμφατο .Το απόσπασμα στο σύνολό του αποκαλύπτει πως ο Horkheimer δεν στρέφεται προς μια ντετερμινιστική θεώρηση της ιστορίας (πράγμα που κάνει σε άλλα κείμενα της ωριμότητάς του ) ενώ η συγκεκριμμένη φράση εκφράζει μια μη φαταλιστική θέση επειδή δεν ανάγει τον πόνο σε μεταφυσική αναλλοίωτη αρχή

το σκίστο είναι του Γεωργοπάλη Δημήτρη

Συλλογική ενοχή..

P3180576 by christinehag
P3180576, a photo by christinehag on Flickr.

Κάθε στιγμή ηρεμίας ή διασκέδασης,που δεν εξυπηρετεί την αποκατάσταση ή την ενδυνάμωση της ικανότητας για απόδοση -όπως ακριβώςτην εννοούν οι σκληρότεροι πουριτανοί-είναι τρέλα.Πράγματι σε όλες τις πόλεις του κόσμου συντελείται το ακατανόητο.Ο δήμιος εκτελεί το έργο του στο σκοτάδι και στο φως,σε ανθρώπους και σε ζώα, σε παιδιά,σε γέρους και σ’εκείνους που περνούν τα καλύτερά τους χρόνια.Βασανίζει με άδεια και χωρίς άδεια σε φυλακές, τρελοκομεία,στρατόπεδα συγκεντρώσεως,εργοτάξια-παντού όπου ξεσπάει η ολοκληρωτική εξουσία.Κι εσύ συμμετέχεις σ’αυτό κάθε λεπτό κατά το οποίο θέλεις να πολεμήσεις έστω και λίγο εναντίον του,βοηθάς το δήμιο όσο αναπνέεις κι όσο δεν ρισκάρεις να πέσεις στα χέρια του.

ΜΑΞ ΧΟΡΚΧΑΪΜΕΡ

Χωρίς αγάπη

Η ερωτική αγάπη ξεθωριάζει και μαζί της ξεθωριάζουν όλοι οι θετικοί δεσμοί μεταξύ των ανθρώπων και με κάθε τι που δεν είναι μέσο για ένα σκοπό.Η ερωτική αγάπη ήταν βάση της τέχνης,των ιδεών για κάτι διαφορετικό από την εμπειρική πραγματικότητα,της φαντασίας.Στην οικογένεια που στηριζόταν στην αγάπη,το παιδί ένιωθε εκείνη την ευτυχία κι εκείνη τη λύπη,εκείνη τη λαχτάρα που,αν και ήταν ανέκαθεν σπάνια,έχει φτάσει τώρα στο τέλος της.Οι υλικές ανάγκες και η ρεαλιστική συνεργασία δεν μπορούν ν’ αντικαταστήσουν την αγάπη.Χωρίς αυτήν, η οποία σε τελευταία ανάλυση,οφείλει την ύπαρξή της στο ερωτικό στοιχείο,η κοινότητα γεννά εκείνο το συλλογικό πιστεύω που τείνει προς το φανατισμό.

ΜΑΞ ΧΟΡΚΧΑϊΜΕΡ